Kwartnoten. Halve noten. Achtste noten. G-sleutel. F-sleutel. Vierkwartsmaat. Driekwartsmaat. C majeur. Kwart. Kwint. Wat een muziek termen! Is dit in een korte tijd te leren? En te snappen? In zekere zin, JA! Zeker als je het hebt over kleurennotatie.

 

 

Muzieknoten leren lezen is een kunst op zich. Daar is tijd voor nodig. Dit geef ik toe. Maar … er is een maar. Gekleurde muzieknoten leren lezen, is een stuk makkelijker. Gekleurde muzieknoten lezen die in een G-sleutel staan, is nóg makkelijker.

Muzieksleutel

Met een muzieksleutel kun je deuren openen. Deuren van de muziekwereld welteverstaan. Het is een symbool dat wordt gebruikt bij het noteren van muziek. De sleutel bepaalt de toonhoogte van alle noten die erna komen. De G-sleutel of vioolsleutel is de meest voorkomende sleutel. Je gebruikt deze als je hogere noten wilt noteren. De viool, fluit, gitaar en piano (rechterhand) maken o.a. gebruik van de G-sleutel. Daarnaast heb je de F-sleutel of bassleutel. Zoals de naam al aangeeft, gebruik je deze voor de lagere noten. De bas, trombone, tuba en piano (linkerhand) maken o.a. gebruik van de F-sleutel.

Muzieknoot en Hoogte

Een muzieknoot is een teken om de tonen in de muziek te benoemen wat betreft duur en hoogte. De vorm bepaalt de duur en de plaats van de noot bepaalt de hoogte. Een noot die hoger op de notenbalk staat, klinkt hoger. Een noot die lager op de notenbalk staat, klinkt lager. Kijk eens naar onderstaand voorbeeld. De eerste noot is een C en de laatste noot is ook een C. Dezelfde noten, maar met twee verschillende klanken. De eerste C noot klinkt lager dan de laatste C noot op de notenbalk. De laatste C noot klinkt hoger.

Muzieknoot en Tijdsduur

De plaats van de noot bepaalt dus de hoogte. De vorm van de noot bepaalt de tijdsduur. Laten we eens kijken welke vormen er zijn (ik behandel ze niet allemaal, dit bewaar ik voor een andere keer).

Valt je iets op? Juist! In één hele noot zitten 2 halve noten, 4 kwartnoten en 8 achtste noten. In één halve noot zitten 2 kwartnoten en 4 achtste noten. In één kwartnoot zitten 2 achtste noten. Het lijken wel breuken!

Als je een vierkwartsmaat hebt – de meeste liedjes zijn trouwens in een vierkwartsmaat geschreven –  tel je zo: 1-2-3-4, 1-2-3-4, 1-2-3-4 etc. Nu komt een kleine oefening. Je ziet hetzelfde schema als hierboven, maar je gaat nu meeklappen en meetellen in een vierkwartsmaat. Ben je er klaar voor?

Happy Birthday en Vader Jacob

Het liedje Happy Birthday kennen we allemaal. Hieronder zie je de eerste regel van het lied. Klap het maar eens mee (let op: de twee achtste noten zitten nu aan elkaar vast, maar hebben dezelfde waarde):

Merk je het al? Je doet het waarschijnlijk al automatisch, omdat je het liedje kent. ‘Happy’ klap je sneller dan ‘birthday to you’. En bij ‘you’ houd je de noot langer aan. Eigenlijk precies zoals het er staat, namelijk twee tellen i.p.v. één tel.

Nog een voorbeeld. Deze ken je ook: Vader Jacob. Klap je mee?

Notennamen en Kleurennotatie

Dus de vorm van een noot bepaalt de duur en de plaats van de noot bepaalt de hoogte. Je kunt nu muzieknoten lezen zonder notenbalk. Er is meer. Elke noot heeft ook een eigen naam (zie de tweede afbeelding van deze blog).  De namen van de noten zijn gebaseerd op de eerste zeven letters (A B C D E F G) van het alfabet. Klinkt niet zo moeilijk. De moeilijkheidsgraad zit hem echter in de positie van de noten op de notenbalken, zeker als je het over twee muzieksleutels hebt. De G-noot in een G-sleutel staat op een andere plek dan de G-noot in een F-sleutel. Niet afhaken nu hoor, want er is hoop! Kleurennotatie!

In een andere blog heb ik het hier al over gehad. Met kleurennotatie volg je de kleuren van de gekleurde muzieknoten en je maakt direct muziek. Via Boomwhackers, via het Boomwhackers klokkenspel óf via de Boomwhackers stickers die je bijvoorbeeld op je klokkenspel of piano plakt. Hoe mooi is dat? Daar is nog geen notennamen-kennis voor nodig. Je hoeft nog niet te weten dat de rode noot met het kleine zwarte streepje de C is. Of de gele noot op de eerste lijn de E. Natuurlijk, op den duur wel. Als je eenmaal de smaak te pakken hebt als het gaat om spelen vanaf bladmuziek, dan wil je uiteindelijk ook weten welke namen bij de noten horen. Maar het begin is er. Daarom is kleurennotatie zo leuk. Het is laagdrempelig én leerzaam.

Ik hoop dat je je nu wat meer thuisvoelt in de wereld van de muzieknoten. Wil je liedjes spelen met kleurennotatie? Klik op de link, je kunt hier gratis kleuterliedjes downloaden.

Heel veel plezier gewenst en tot de volgende blog:)

 

 

 

 

 

 

 

 

Leave a Reply